Şöyle bir sahne pek çok ailenin tanıdığıdır: Okulun rehberlik servisinden bir telefon gelir. "Çocuğunuzu bir değerlendirmeye götürmenizi öneriyoruz." Telefon kapanır ve akılda bir sürü soru kalır. Neden? Hangi test? Sonuç okula mı gidecek?
- Okul neden değerlendirme ister
- Önce okula sorulabilecek sorular
- Hangi test hangi soruya cevap verir
- Kayıt için zeka testi istenirse
- Rapor kime ait, okulla ne paylaşılır
- Kurtköy'deki ofiste süreç nasıl işliyor
Okul neden değerlendirme ister
Okulun bir değerlendirme önermesi çoğu zaman bir soru işaretinden doğar. Öğretmen çocuğun sınıftaki öğrenme hızının akranlarından belirgin biçimde farklı olduğunu görmüştür. Ya da çocuk konuyu anladığı halde yazılı işlerde geride kalıyordur. Bazen de sınıf atlama, destek eğitimi ya da ilkokula başlama zamanı konuşulurken daha fazla bilgiye ihtiyaç duyulur.
Özellikle bazı özel okullar ve kolejler, kayıtlı öğrencilerini rehberlik servisi aracılığıyla WISC-IV değerlendirmesine yönlendiriyor. Bu bir eleme ya da seçme işlemi değil. Okul, çocuğun nasıl öğrendiğini görüp ona uygun desteği planlamak istiyor.
Yani okulun istediği şey çoğu zaman bir sayı değil, çocuğu daha iyi anlamaktır. Bunu bilmek, doğru değerlendirmeyi seçmeyi de kolaylaştırır.
Önce okula sorulabilecek sorular
Değerlendirmeye gelmeden önce rehberlik servisiyle kısa bir konuşma çok işe yarar. Şunları sorabilirsiniz:
- Sınıfta neyi gözlemlediniz?
- Değerlendirmeden hangi soruya cevap bekliyorsunuz?
- Sonuç neye karar vermek için kullanılacak?
- Belirli bir test adı mı istiyorsunuz, yoksa genel bir değerlendirme mi?
Bu cevapları ön görüşmeye getirirseniz, hangi testin uygun olduğuna birlikte daha kolay karar veririz.
Hangi test hangi soruya cevap verir
Her testin cevap verdiği soru farklı. En sık konuşulanlar şunlar:
- WISC-IV: 6-16 yaş. Sözel kavrama, algısal akıl yürütme, çalışma belleği ve işlemleme hızı alanlarında bilişsel profil.
- Stanford-Binet: 2,5-5 yaş. Okul öncesinde zeka değerlendirmesi gerektiğinde.
- CAS: 5-17 yaş. Çocuğun bilgiyi nasıl işlediğini, planlama ve dikkat süreçlerini gösterir.
- MOXO: Bilgisayar tabanlı dikkat testi. Dikkat, zamanlama, dürtüsellik ve hareketlilik.
- Metropolitan Okul Olgunluğu: 5-6 yaş. İlkokula başlama için gereken temel beceriler.
Bu testler tanı koymaz. Dikkat eksikliği, öğrenme güçlüğü gibi bir tanı söz konusuysa bu değerlendirmeyi çocuk ve ergen psikiyatristi yapar. Test sonuçları o değerlendirmeye bilgi sağlayabilir.
Kayıt için zeka testi istenirse
Kayıtlı bir öğrencinin değerlendirmeye yönlendirilmesi ile kayıt sırasında test sonucu istenmesi farklı şeylerdir. Kayıt aşamasında bilmeniz gereken bir düzenleme var: 5 Ağustos 2023'te yürürlüğe giren yönetmelik değişikliğiyle özel okullar kayıt ve nakil işlemlerinde zeka testi ve benzeri uygulamaların sonuçlarına göre öğrenci seçemiyor.
Okul kayıt sırasında bir test sonucu istiyorsa, bunu neden istediğini sormak sizin hakkınız. Konuyla ilgili güncel ve kesin bilgiyi İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nden alabilirsiniz.
Rapor kime ait, okulla ne paylaşılır
Yaptığım değerlendirmelerin raporu aileye verilir. Sizin onayınız olmadan hiçbir kurumla paylaşılmaz. Okulla paylaşıp paylaşmamak sizin kararınız.
Okulla paylaşmak isterseniz her zaman bütün raporu vermeniz gerekmez. Okul için yalnızca sınıfta işe yarayacak eğitsel önerileri içeren kısa bir özet hazırlayabilirim. Ham puanların sınıfta bir etikete dönüşmesini istemiyorsanız bu yol daha uygun olabilir.
Kurtköy'deki ofiste süreç nasıl işliyor
Değerlendirmeler Kurtköy, Pendik'teki ofisimde yüz yüze yapılıyor. Bu testler online uygulanmaz, çünkü standart koşullarda çocukla birebir çalışmak gerekir. Ofis Tuzla, Kartal, Sancaktepe ve Sultanbeyli'ye de yakın.
Süreç genelde şöyle ilerler: Önce sizinle bir ön görüşme yapıp okulun sorusunu ve çocuğun öyküsünü konuşuyoruz. Sonra çocukla birebir uygulama yapılıyor. Ardından yazılı rapor hazırlanıyor ve sonuçları yüz yüze bir geri bildirim görüşmesinde birlikte ele alıyoruz.
Kaynaklar
Bu yazı aşağıdaki kaynaklardan yararlanılarak hazırlandı. Yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, tanı yerine geçmez.
- NTV (5 Ağustos 2023). Özel okul yönetmeliğinde değişiklik yapıldı. Kaynağa git
- T.C. Milli Eğitim Bakanlığı (2025). Bilim ve Sanat Merkezleri Öğrenci Tanılama ve Yerleştirme Kılavuzu, 2025-2026. Kaynağa git
İlgili hizmet
Testlerin tam listesi ve ayrıntılar için: Testler ve Değerlendirmeler. BİLSEM süreci soruluyorsa: Pendik ve Tuzla'daki Aileler İçin BİLSEM Süreci.



