Denver II Gelişimsel Tarama Testi

Denver II nedir?

Denver II, 0-6 yaş arasındaki çocukların gelişimini kısa bir uygulamayla gözden geçirmeye yarayan bir gelişimsel tarama testidir. Amacı, çocuğun yaşına uygun gelişim basamaklarını takip edip etmediğini görmek ve ileri bir değerlendirmeye ihtiyaç olup olmadığını belirlemektir.

Burada altını çizmek gerekir: Denver II bir tanı testi değildir. Test, çocuğun belirli becerileri yaşına uygun zamanda kazanıp kazanmadığına bakar; herhangi bir gelişimsel bozukluğun tanısını koymaz. Bir alanda gecikme işareti görülürse bu, ileri değerlendirme için bir işaret niteliğindedir, kendisi bir sonuç değildir.

Tarama testleri, geniş bir grubu hızlı ve ekonomik biçimde değerlendirmek için tasarlanır; bu nedenle duyarlılıkları yüksektir ama kesinlikleri sınırlıdır. Bir çocuğun bir görevi henüz yapamamış olması, o çocukta mutlaka bir sorun olduğu anlamına gelmez; sadece o an için beklenen düzeyde görülmediğini gösterir. Asıl anlamlı bilgi, tek bir görevde değil, birden fazla alanda tekrarlayan bir örüntüde ortaya çıkar.

Tarama testi ile tanı testi farkı

Ebeveynlerin sık sorduğu bir soru, sonuç netleşince tanının da konup konmayacağıdır. Denver II bir tarama testidir, tanı testi değildir. Tarama testleri geniş bir grup içinde kimlerin daha ayrıntılı bakılması gerektiğini belirlemek için kullanılır; tanı testleri ise belirli bir durumu doğrulamak ya da dışlamak amacıyla özel olarak tasarlanır. Denver II'nin bir alanda gecikme işareti göstermesi, çocuğun otomatik olarak bir tanı alacağı anlamına gelmez; bu yalnızca ileri değerlendirmenin nereden başlaması gerektiğine işaret eder.

Hangi alanları tarar?

Bu dört alan, çocuğun günlük yaşam becerilerinin büyük kısmını kapsar. Test, her alan için yaşına uygun bir dizi görevi içerir ve çocuğun bu görevleri hangi düzeyde yerine getirdiğini kaydeder.

Hangi durumlarda istenir?

• Konuşmanın yaşına göre gecikmiş görünmesi
• Yürüme, oturma gibi kaba motor becerilerin beklenenden yavaş gelişmesi
• Akranlarıyla kıyaslandığında sosyal etkileşimde belirgin fark
• Doğum öyküsünde risk taşıyan bir durumun bulunması
• Anaokulu ya da kreş öğretmeninin gelişimle ilgili bir gözlem paylaşması
• Ailenin genel bir gelişim kontrolü yaptırmak istemesi

Bu başlıklardan biri geçerli olsa dahi bu durum tek başına bir gecikme anlamına gelmez; her çocuğun gelişim hızı farklıdır. Tarama, bu farkın normal sınırlar içinde mi olduğunu görmek için yapılır.

Uygulama nasıl yapılır?

Diyelim ki iki yaşındaki bir çocuk için randevu alındı. Uygulama, çocuğun tanıdığı bir yetişkinin yanında, sakin bir odada yapılır. Çocuktan oyuncaklarla, resimlerle ve basit yönergelerle yaşına uygun küçük görevler istenir; bir küpü diğerinin üstüne koyması, bir resmi göstermesi, adını söylemesi gibi.

Çocuk uygulama sırasında oyuncaklarla ilgilenir, bir sınav havası yaşanmaz. Yorulan ya da ilgisi dağılan bir çocuğa mola verilebilir.

Sonuç raporu ne içerir, ne içermez?

Rapor, dört alanın her birinde çocuğun yaşına göre nerede durduğunu; bir görevi yaşıtlarının çoğunun başardığı zamanda mı, daha erken mi yoksa daha sonra mı gösterdiğini özetler. Bir alanda gecikme işareti varsa bu, hangi tür bir ileri değerlendirmenin uygun olacağına dair bir öneriyle birlikte aktarılır.

Rapor bir tanı içermez. Gelişimsel bir tanı, ancak çocuk ve ergen psikiyatristi tarafından, gerektiğinde ek değerlendirmelerle birlikte konur. Denver II'nin görevi bu sürecin başında, hangi yönde bakılması gerektiğine ışık tutmaktır.

İleri değerlendirme önerildiğinde bu genellikle belirli bir süre sonra yeniden tarama ya da doğrudan ilgili bir uzmana yönlendirme şeklinde olur. Hangi yolun izleneceği, gecikmenin hangi alanda ve ne düzeyde görüldüğüne göre değişir.

Anaokulu ya da okul değerlendirme önerdiyse

Bazen değerlendirme fikri anaokulu öğretmeninden ya da ilkokulun rehberlik servisinden gelir. Özellikle ilkokula başlama zamanı konuşulurken çocuğun hangi becerilerde hazır olduğunu görmek isteyebilirler.

Böyle bir durumda ön görüşmede okulun hangi soruya cevap aradığını birlikte netleştiriyoruz. Rapor size verilir. Okulla paylaşıp paylaşmamak sizin kararınızdır. İsterseniz okul için yalnızca eğitsel önerileri içeren kısa bir özet hazırlarım.

Bu konuda daha ayrıntılı bilgi için: Okul WISC-IV testi istedi, aileler neyi bilmeli?

Hangi ilçeden geldiğinize göre ulaşım bilgisi: Kurtköy, Pendik, Tuzla, Kartal, Sancaktepe, Sultanbeyli.

Sonuçları anlamanıza yardımcı olacak bir yazı: İlkokula Başlama Kararı ve Okul Olgunluğu